KTMM ba?kan? Mustafa Cemilev’in yapt??? y?lba?? konu?mas?nda birçok insan?m?z? hayrete b?rakan iki rakam dile getirildi. Mustafa Cemilev’e göre 2011’de 4500 K?r?m Tatar? do?du, ölenlerin say?s? ise 2500’e ula?t?. Bu rakamlara göre K?r?m Tatarlar?n?n do?um oran? neredeyse ölüm oran?n? iki kat a??yor.
Böylece K?r?m Tatar Halk?n?n refaha ula?t???n?n izlenimi olu?ur. ?htimal K?r?m Tatar Halk?n?n refaha ula?mas?n?n KTMM liderli?inde gerçekle?tirildi?inin alt? böylece çizilmeye çal???l?yor. Böyle devam ederse K?r?m Tatarlar?n?n ölüm oran? h?zla s?f?r noktas?na yakla??r ve biz bu göstergelere göre yal?n?z Ukrayna’y? de?il de, tüm Orta Asya ve Latin Amerika ülkelerini de geride b?rakaca??z.
Tabii ki, 2500 ölen ve 4500 do?an K?r?m Tatar vatanda?lar?m?z?n bu rakamlar?n?n kayna?? belli de?il. Tahmin edebilirim ki, Ukrayna istatistik hizmetleri milli alamete göre ölüm ve do?um oranlar?n? belirlemiyorlar.
Fakat bu rakamlar baz? dü?üncelere dald?r?yor. ?statistik verilere göre Ukrayna’da ortalama ya?am beklentisinin yakla??k olarak 70 y?l oldu?u belirtildi. K?r?m Tatarlar?n?n ortalama ya?am süresinin bu rakam? a?t???n? kan?tlayan bilgi objektif olarak yoktur.
Basit hesaplamalar gösterir ki, K?r?m’da ya?ayan K?r?m Tatarlar?n?n say?s? 300000 rakam?n? olu?tururken, ortalama olarak y?lda ölen K?r?m Tatarlar?n?n say?s? 300000:70 = 4285 rakam?n? olu?turuyor. Gördü?ümüz gibi KTMM ba?kan?n?n dillendirdi?i rakam 4285:2500=1,7 kat indirildi. Baz? hatalar?n yap?labilmesinin dikkate al?ndi?i takdirde bile fark muazzamd?r. ?statistik kanunlar? da fizik veya matematik kanunlar? gibi de?i?mezler. E?er Mustafa Cemilev’in getirdi?i rakamlar gerçe?e uyarsa K?r?m Tatarlar?n?n ya?am beklentisi 300000:2500=120 y?l olmal?d?r. Çocuk ölümlerinin, hastal?k ve kaza nedenli ölümlerin hesaba al?nd??? takdirde ise K?r?m Tatarlar?n?n toplu olarak ya?ad?klar? izinsiz in?aat alanlar?nda yürüyen 140-150 ya??ndaki K?r?m Tatarlar?n? görmemiz laz?md?r.
Bir y?l boyunca do?an K?r?m Tatarlar?n?n say?s?n?n 4500’e kadar ula?t?r?lmas? da çok soruyu ortaya ç?karmaktad?r. ?statistiki kan?tlara göre her halk?n hayatta kalabilmesi için çocuk do?urma ça??ndaki kad?n ba??na dü?en çocuk say?s? en az?ndan 2.4 rakam?n? olu?turmal?d?r. Bundan dü?ük bir rakam saptand?ysa bu halk?n say?s? ?üphesiz azalacakt?r. K?r?m Yurt Sivil Toplum Te?kilat? K?r?m Tatarlar? aras?nda dü?ük do?um oran?n?n tehlikesini dikkate alarak konuyla ilgili ara?t?rmalar yapt?. Bu ara?t?rmalara göre 18-40 ya??ndaki kad?n ba??na dü?en çocuk say?s? sadece 1.4 rakam?n? olu?turmaktad?r. Bu ara?t?rmalar?n sonuçlar? elimizdedir. Elimizdeki bilgilere göre ortalama olarak K?r?m’da y?lda 3400 K?r?m Tatar? do?maktad?r. E?er de KTMM ba?kan?n?n rakamlar? gerçek olarak alg?lansa bile bir K?r?m Tatar kad?n? ba??na dü?en çocuk say?s? 1.7 rakam?n? olu?turuyor, bu rakam ise nüfus art??? için gereken 2.4 rakam?ndan çok dü?üktür. ?statistik hesaplamalara göre K?r?m Tatarlar?n?n nüfusunun artmas? için y?lda 6000 K?r?m Tatar? do?mal?d?r.
Edebiyat klasikleri saptad?klar? gibi, istatistik her ?eyden haberdard?r. Ek olarak belirtmemiz laz?m ki, istatistik gerçe?e beceriksiz harhangi giri?imi ortaya ç?karabilir.
Rustem EM?ROV
«Golos Kr?ma» (K?r?m Sedas?) gazetesinin
27.01.2012 tarihli ve 27 (942) numaral? nüshas?